Beweegzorg 50+

Huidige situatie
Artrose is na nek- en rugklachten de meest voorkomende klacht binnen de huisartspraktijk. Het is de snelst groeiende aandoening waarbij de verwachting is dat in 2050 in Nederland meer dan 3 miljoen mensen deze aandoening hebben. De aanpak van artrose is versnipperd in de regio.

Verandering
Stepped care bij artrose is een stapsgewijze aanpak waarbij de behandeling begint met de minst ingrijpende zorg, zoals voorlichting en oefentherapie. Pas als dat onvoldoende resultaat geeft, wordt er opgeschaald naar een volgende stap met meer intensievere behandelingen.

Beoogd effect
In plaats van directe verwijzingen naar de tweede lijn of beeldvorming zonder duidelijke indicatie, worden patiënten stapsgewijs behandeld volgens een vaste volgorde. Huisartsen, fysiotherapeuten en orthopeden volgen hiermee een uniformer en onderbouwd traject, gericht op zelfmanagement, actieve leefstijl en passende zorg op de juiste plek.

Pilot
De pilot Artrose stap voor stap vindt plaats in de vorm van een scholingsavond binnen het samenwerkingsverband MediBilt in De Bilt en Bilthoven. Bij deze scholing worden de huisartsen, fysiotherapeuten en beweegcoaches geschoold over het zorgpad Stepped care artrose en de bijbehorende samenwerkingsafspraken. De scholing vond eind mei 2026 plaats en werd gegeven door de kaderhuisartsen Beweegzorg, een fysiotherapeut en orthopeed. Na vier maanden wordt bepaald of deze werkwijze regionaal wordt ingezet en leidt tot een nieuwe werkwijze.  

Product owner
André de Vries, kaderhuisarts bewegingsapparaat, RegiozorgNU

Teamleden
Paul Sival (kaderhuisarts, Sterkz.org), Leonie de Bree (fysiotherapeut, UNICUM Huisartsenzorg), Doremiek Verdijk (huisarts, UNICUM Huisartsenzorg), Bas Dirkse (fysiotherapeut, Sterkz.org), Fransien Verdonk (projectleider, RegiozorgNU)  

Huidige situatie 
Patiënten met jichtklachten worden meestal in de eerste lijn behandeld. De huisarts stelt de diagnose met behulp van de richtlijn uit de NHG standaard Jicht op basis van anamnese, lichamelijk onderzoek en aangeboren aanleg. Het instellen op urinezuurverlagende medicatie kan een onderdeel van de behandeling zijn. Als de behandeling in de eerste lijn niet goed (meer) lukt, ontstaat er soms twijfel over de diagnose jicht en wordt de patiënt verwezen naar de reumatoloog in de tweede lijn. De patiënt wordt dan in het ziekenhuis gediagnosticeerd door een punctie waarmee microscopisch aangetoond kan worden dat er urinezuurkristallen aanwezig zijn in het gewrichtsvocht. Vervolgens wordt de patiënt ingesteld op urinezuurverlagende medicatie. Deze diagnose- en vervolgens medicatie-instelling vinden in zijn geheel plaats in de tweede lijn, uitgevoerd door de reumatoloog en ook deels de specialistisch verpleegkundige (in het St. Antonius). Het instellen op de medicatie bestaat uit 5 tot 8 herhaalconsulten, afhankelijk van de te bereiken dosering en/of bijwerkingen. Dit verschilt per patiënt.

Verandering
De Jichtlijn zet in op meer regie over chronische jichtzorg voor de huisarts en efficiëntere inzet van reumatologische capaciteit. De patiënt gaat hierbij voor een eenmalig diagnostisch consult naar de reumatoloog en krijgt daar ook de eerste toediening van de urinezuurverlagende medicatie. Indien nodig volgt hierop nog één tot twee keer een telefonisch consult om uitslagen te bespreken. De huisarts zorgt voor verdere instelling op de onderhoudsmedicatie en kan laagdrempelig contact opnemen met de reumatoloog voor een meedenkadvies met maximaal twee weken wachttijd (nieuwe ZorgDomeinoptie). Patiënten met moeilijk te behandelen jicht of twijfel over de diagnose kunnen hiermee sneller gezien worden voor diagnostiek en worden anders dan voorheen eerder terugverwezen. Bij bevestiging van de diagnose start de reumatoloog de eerste behandeling en ontvangt de huisarts een duidelijk behandeladvies voor verdere instelling en follow-up in de huisartsenpraktijk (passend bij de NHG-standaard).  
 
Pilot
De pilot is in mei 2026 gestart (aanpassing in ZorgDomein per juni), duurt vijf maanden en vindt plaats in St. Antonius Ziekenhuis. Hiervoor is een werkafspraak opgesteld met een duidelijk advies met titreerschema en streefwaardes voor in de huisartspraktijk. Getoetst wordt of deze afspraak praktisch uitvoerbaar is in de huisartspraktijk, of er draagvlak is en of dit leidt tot minder herhaalconsulten in de tweede lijn. Bij positieve resultaten zal ook het Diakonnessenhuis deze werkafspraak en de aanpassing inZorgDomein toepassen.

Product owner 
Marieke Herenius, reumatoloog, St. Antonius Ziekenhuis

Teamleden
Wouter Schuurman (huisarts, RegiozorgNU) en Anne Aarts (reumatoloog Diakonessenhuis), Fransien Verdonk (projectleider, RegiozorgNU) 

Huidige situatie
Patiënten met niet-traumatische knie- en heupklachten die onvoldoende reageren op stepped care in de eerste lijn en daarmee vastlopen bij de fysiotherapeut, worden vaak verwezen naar de orthopeed voor verdere diagnostiek en beoordeling.

Verandering
In plaats van een verwijzing naar de tweede lijn voeren we een meer gestructureerde, gecombineerde werkwijze in:

1. De fysiotherapeut signaleert dat de patiënt onvoldoende reageert op de stepped care en vraagt via de huisarts beeldvorming in het ziekenhuis aan.
2. Zodra de röntgenfoto beschikbaar is, kan de fysiotherapeut een digitaal meedenkconsult bij de orthopeed aanvragen. De orthopeed beoordeelt dan op afstand de beeldvorming en de aanvullende informatie van de fysiotherapeut, en geeft een behandeladvies zonder dat een fysieke verwijzing naar de tweede lijn nodig is.

Op deze manier ontvangt de patiënt wél specialistische input, maar alleen wanneer dat echt nodig is, en blijft de patiënt in de eerste lijn.

Product owner
Nick Leegwater, orthopeed, St. Antonius Ziekenhuis

Teamleden
Gie Auw Yang (orthopeed, St. Antonius Ziekenhuis), Elske van Wijngaarden (fysiotherapeut, Fysio Centrum Overvecht), Martijn van Eijk (huisarts, Utrecht), Meta Rooding (fysiotherapeut, Fysiobewust Utrecht), Fiona van der Hoeven (maatschapsmanager Orthopedie, St. Antonius Ziekenhuis ), Willemijn Tieleman (projectleider, UMCU)